Alles naar de browser en gratis?

Wat is dat toch met internet? Ergens onderweg is het fout gegaan met onze perceptie van “waarde”, want we hebben het idee dat alles op internet gratis moet zijn. Email: gratis, nieuwsvoorziening: gratis, online video: gratis, weblog software: gratis. Zo kun je nog wel even doorgaan. Er is niks mis met gratis (voor de consument) zolang er maar een goed businessmodel voor het bedrijf achter zit. Lange tijd hebben we gedacht dat dat online advertising zou zijn, maar de in zwaar weer verkerende nieuwsindustrie is er wel achter dat die inkomsten bij lange na niet toerreikend zijn. Het businessmodel van gratis online diensten is dus nog erg onduidelijk.
Toch is het opvallend dat de verschuiving naar gratis/online nog steeds even hard doorschuift. Bedrijven hebben het idee dat ze wel mee moeten bewegen omdat ze anders uitsterven.
Zelfs Microsoft Office gaat online en wordt gratis
Het meest opvallende nieuws in deze categorie vond ik het bericht dat Microsoft zijn nieuwe versie van Office online beschikbaar gaat stellen. Holy hell: een product dat een stabiele inkomstenstroom van enkele miljarden heeft gratis ter beschikking stellen, dat is nogal wat. Tuurlijk is de online versie iets minder uitgebreid dan het betaalde softwarepakket, maar het gros van de gebruikers doet met Word & Excel toch alleen de basale dingen. Het is dus nogal een gok die Microsoft neemt…
De hete adem van Google Docs
Microsoft gaat zijn cashcow natuurlijk niet voor niks ineens gratis aanbieden. Ze zien de concurrentie van onder andere Google Docs opkomen (hoewel deze dienst nu pas 15 miljoen gebruikers heeft (tegenover een half miljard Office gebruikers)). Naar mate er meer spelers komen die online Office-achtige producten aanbieden groeit het consumentenvertrouwen in dit soort online diensten, en neemt de betalingsbereidheid ervoor af. Een ontwikkeling die moeilijk is tegen te houden, waardoor Microsoft besloten zal hebben om dan maar mee te bewegen met de verschuiving naar gratis.
Maar hoe ziet de toekomst eruit?
Ik ben eigenlijk vooral benieuwd naar de toekomst. De zakken van bedrijven als Google & Microsoft zijn diep genoeg om gedurende lange tijd diensten te kunnen aanbieden zonder dat er inkomsten tegenover staan. Maar uiteindelijk zal er toch een fatsoenlijk businessmodel moeten liggen onder al die gratis diensten. Hoe dat businessmodel eruit gaat zien is nog erg onduidelijk. De strijd om marktaandeel zonder dat de (toekomstige) inkomsten precies duidelijk is toch een beetje gek. Dan ben je dadelijk (na veel investeringen) de grootste in bepaald segment met je gratis dienst, maar dan? Opgeven is geen optie (teveel geinvesteerd), maar doorgaan eigenlijk ook niet (wel kosten, maar geen inkomsten).
Dat er partijen zijn die de gok van gratis aanbieden nemen begrijp ik wel. Als je een bepaalde verzadigde/stabiele markt wil veroveren moet je iets radicaal anders doen (zoals bijvoorbeeld je product gratis maken). Maar alle partijen die nu een dienst of product hebben waar de consument gewoon voor betaalt moeten niet te snel zenuwachtig van deze concurrentie worden en eerst maar eens rustig afkijken hoe die concurrentie hun geld gaat verdienen met ‘gratis’.